الشهيد الثاني (مترجم: جناتى شاهرودى)

103

مسكن الفؤاد (آرام بخش دل داغديدگان) (فارسى)

--> و حكمت خداوند سازگار نيست . 2 عده‌اى ديگر مىگويند : خود دنيا بد نيست ولى محبت و علاقه به دنيا بد است و اين نظريه نيز هر چند خيلى معروف و مشهور است ولى بىاشكال نيست و با بيانات خود قرآن وفق نمىدهد زيرا بدون شك محبت و علاقه به دنيا يك چيز طبيعى و فطرى است و چيز فطرى خدادادى چگونه ممكن است بد و مذموم باشد و گذشته از اين علائق به دنيا و اشياى آن قابل قلع و قمع كردن و ريشه كن نمودن نيست و تازه اگر فرضا بشود آن را ريشه كن نمود صد در صد به ضرر بشر است درست مثل اين است كه عضوى از اعضاى او را مانند دست ، پا ، چشم ، بينى قطع كنند . 3 آنچه را كه قرآن مذموم مىشمارد علاقه به معنى بسته بودن و دلخوش بودن و قانع بودن و رضايت دادن به امور مادى دنيوى است زيرا فرق است بين علاقه به مال و فرزند و ساير شئون زندگى دنيوى و بين قانع بودن و رضايت دادن و غايت آمال قرار دادن اينها . در حقيقت تعليمات دينى نيامده است كه اين علائق را سركوب كند بلكه آمده است كه به وسيله اين علائق شعورهاى عالى ترى را در انسان بيدار كند و چون آن شعورها عالىترند و از مقام عالى انسان سرچشمه مىگيرند ديرتر بيدار مىشوند و احتياج به تحريك و احيا و بيدار كردن دارند ، آن شعورها مربوط به معنويات است . هر علاقه اى چشمه اى است از روح انسان كه باز مىشود و جارى مىگردد . و مقصود دين بستن چشمه‌هاى محسوس مادى نيست بلكه مقصود باز كردن و كوشش براى جارى ساختن چشمه‌هاى ديگر است ، يعنى چشمه‌هاى معنويات . با يك مثال ساده مطلب را توضيح مىدهيم : مثلا انسان فرزند خود را به مدرسه مىفرستد ، وقتى مىبيند آن بچه تمام علاقه و همتش به بازى و شكم خوارگى است ناراحت مىشود و او را مورد سرزنش قرار مىدهد و او را بازيگوش و شكم خوار مىخواند ، و با اين عناوين او را ملامت مىكند ، زيرا ميل دارد كه در آن بچه علاقه به درس و كتاب خواندن و نوشتن پيدا شود ، به علاوه احتياج به تحريك و تشويق دارد غريزه علم در هر بشرى هست در عين حال بايد آن را تحريك كرد ولى اين دليل نيست كه پدر مىخواهد فرزندش اساسا رغبتى به بازى و غذا نداشته باشد ، اگر روزى احساس كند كه ميل به بازى يا به غذا از بچه سلب شده فوق العاده ناراحت مىشود و آن را دليل بر يك نوع بيمارى مىگيرد و به طبيب مراجعه مىكند زيرا مىداند بچه سالم در عين حال كه بايد به مدرسه و كتاب علاقه داشته باشد ، بايد نشاط داشته و به موقع غذا بخورد پس